Typy statków

Dzisiaj trochę o światowej flocie. Wraz z biegiem czasu, rozwojem technologii i nowymi potrzebami transportu zmieniają się również statki. Z czasem staja się przede wszystkim coraz większe czasem dochodząc do takich rozmiarów, ze na świecie istnieje ledwie kilka portów zdolnych je przyjąć, a zdarza się, ze żaden port - wtedy statki są przeładowywane na mniejsze na redach portów.

Triple-E Maersk'a

Dzisiejsza flota to w dużej mierze kontenerowce. Mniej więcej pod koniec lat 60-tych zaczęły powstawać pierwsze kontenerowce, a początkowo wiele masowców było przerabianych na kontenerowce. Powoli powstawały tez terminale przystosowane do tych statków. Kontenerowiec to statek przystosowany do przewozu standardowych kontenerów - 20 i 40 stopowych, ale tez tych mniej standardowych 45 i 50 stopowych. Głównie widzimy tzw. Dry van'y czyli klasyczne pudelka, ale kontenery to również zbiorniki,

kontenery chłodnie, kontenery do przewozu ziarna z otwarta góra, flat track'i czyli plaskie kontenery jedynie ze scianami na dwóch koncach do przewozów gabarytów czy ostatnio wprowadzone kontenery skladane, które zmniejszaja ilosc potrzebnego miejsca do przewozu pustych pudelek. Coraz wiecej ladunków wozi sie w ten sposób, kontenerowce dochodzą dzisiaj do 400m długości i sa w stanie przewieźć nawet 14-16 tysiecy pudelek na raz.

Jednak nie każdy ładunek mozna przewiezc w ten sposób. Ogromna cześć floty stanowią masowce. Czyli statki do przewozu ladunków masowych jak rudy, ziarna -generalnie materiały sypkie. Sa to przy tym statki najwieksze pod wzgledem tonazu zdolne przewiezc setki tysiecy ton ladunku przy zanurzeniach przekraczajacych czasem 20 metrów i szerokosci 60 metrów statku. Jedynym znaczacym polskim armatorem na swiecie jest PZM - Polska Zegluga Morska, który glównie posiada wlasnie masowce. PZM jest z reszta jednym z najwiekszych na swiecie pod wzgledem tonazu floty armatorem masowców.

Dalej mamy nieco podobne do masowców statki general cargo. Konstrukcyjnie posiadają kilka zamykanych ladowni i przewoza ladunek w podobny sposób jak masowce. Z reszta masowce tez woza czasem drewno, stal, zwoje stalowe, a nawet samochody. Wsród general cargo sa tez tzw. Heavy lift czyli statki o zwiekszonej wytrzymalosci pokladów i bardzo czesto z mocnymi dźwigami do przewozu sztuk ciezkich. Do General Cargo zaliczaja sie równiez chlodniowce, które bardzo czesto oprócz pokladów do przewozu palet czy ladunku luzem, w kartonach posiada na po
kladach mozliwosc przewozu kontenerów chlodzonych.

PCTC

Kolejna duza grupa to statki Ro-Ro. Czyli Roll on- roll off. Tutaj ladunek z jednej strony wtacza sie na poklad, a z drugiej strony - zjezdza. Glównie chodzi o tzw. PCC - Pure Car Carriers czyli "czyste" samochodowce do przewozu jedynie samochodów w tzw. Standardzie RT43 (czyli o wymiarach do 4.125m x 1.550m), glównie przewoza nowe samochody z fabryk. Dalej mamy PCTC czyli Pure Car & Trucks Carriers (na takim staku wlasnie jestem), które oprócz aut maja czesto mobilne poklady pozwalajace ladowac równiez ciezarówki, sprzet budowlany, rolniczy itp.

Ro-Ro to równiez promy samochodowe, kolejowe czy pasazersko-samochodowe (PAX-RO). Wiele z nich mozna zobaczyc równiez w Polsce, plywaja miedzy wieloma portami na Baltyku, Morzu Pólnocnym ale tez Morzu Sródziemnym. Czasem zdarzaja sie równiez nieco dziwne jednostki CON-RO, które oprócz pokladów samochodowych maja ladownie kontenerowe.

LNG

Kolejna, bardzo duza grupa to wszelkiego rodzaju zbiornikowce. Od klasyczny tankowców do przewozu produktów ropopochodnych, przez chemikaliowce o specjalnej konstrukcji zbiorników az po coraz popularniejsze gazowce LPG, LNG czy C
NG. Wiele gazowców ma bardzo fajna konstrukcje ze sferycznymi zbiornikami, który górna polówka wychodzi ponad pokład - takie kulki:)

Dalej mamy szeroko rozumiana grupę statków Offshore. Sa to głownie statki wykorzystywane do operowania przy wydobyciu i poszukiwaniu ropy i gazu. Od serwisowców, holowników przez statki bardzo specjalistyczne do poszukiwania, inspekcji i remontów rurociągów, platform itd. Sa również statki do układania podmorskich kabli czy statki sejsmiczne i badawcze do badania dna morskiego. Mamy tez różnego rodzaju tankowce przetwórcze, które wstępnie obrabiają wydobyta ropę. Wiele platform wiertniczych to w rzeczywistości również statki, mogą przemieszczać sie samodzielnie lub przy pomocy holowników pełnomorskich. Szczegółowy opis wymagałby nie notki, a pewnie grubej książki:)

Na koniec zostają wszelkiego typu statki serwisowe, ratownicze, holowniki, dźwigi samonośne, w końcu okręty wojenne i ochrony wybrzeża, służb portowych itd, ale także statki rybackie czy jachty, które w rozumieniu przepisów sa również statkami. W zasadzie to należałoby powiedzieć, ze dmuchany krokodyl czy inna orka unoszący się niedaleko plaży jest również statkiem. Chyba, ze komuś uciekł i jest już tylko unoszącym sie na wodzie śmieciem... Wtedy jest śmieciem i co najwyżej dmuchana przeszkoda nawigacyjna:)

Oprócz całej rzeszy tych wielkich statków sa tez tzw. Feedery czy bardziej zrozumiale dowozowce. Sa to małe tankowce, kontenerowce czy statki general cargo, które przewoza ladunki z glównych, oceanicznych terminali (tzw. HUBów) do mniejszych portów. Dla przykladu takimi HUBami sa porty w Hamburgu, Rotterdamie czy Bremenhaven. Stamtad mniejsze statki przewoza ladunki chocby do Gdyni czy innych baltyckich portów. Ostatnio wraz z szybka rozbudowa jednym z takich HUBów staje sie na Baltyku Gdansk z terminalem DCT. Wchodzi tam nawet na linii cala seria najwiekszych obecnie kontenerowców na swiecie typu Triple-E plywajacych na linii Azja - Europa w serwisie Maersk'a.

W sumie po morzach porusza sie ponad 40 tysiecy statków, w wielu miejscach jak w Kanale Panamskim czy w Ciesninie Dover wystepuje kongestia czyli zageszczenie statków, które powoduje zmniejszenie predkosci czy dlugie oczekiwanie na redach na wejscie do portu czy przejscie kanalu. Na samym Baltyku porusza sie przeszlo 2500 statków w kazdej chwili.

Przy tym statki sa coraz wieksze, coraz bardziej zaawansowane technologicznie, zautomatyzowane, a przy tym równiez mniej paliwozerne, a i samo paliwo staje sie coraz czystsze, do tego stopnia, ze w Europie uzywa sie niemal bezsiarkowego paliwa, które praktycznie nie zanieczyszcza powietrza. Statek mimo wszystko jesli tylko czas transportu nie gra roli bedzie zawsze bardziej ekonomiczny w transporcie niz samochód, ciezarówka czy samolot.. Przynajmniej do czasu opracowania antygrawitacyjnych napedów czy innych technologii rodem ze Star Trek'a.